Jul 1936: Poziv KPJ u borbu

Nakon fašističke pobune generala Franciska Franka protiv legalno izabrane vlade Španske republike 17. jula 1936. godine, Komunistička partija Jugoslavije (KPJ) reagovala je među prvima u Evropi. CK KPJ je krajem jula uputio istorijski proglas radničkoj klasi, omladini i naprednom narodu Jugoslavije, pozivajući ih na solidarnost sa španskim narodom.

Proglas je naglasio da se u Španiji ne brani samo španska demokratija, već se vodi odlučujuća bitka za odbranu svetskog mira od fašističke agresije. Partija je formirala posebne komitete za prikupljanje materijalne pomoći, lekova i odeće, a ubrzo je počelo i organizovanje prvih kanala za slanje dobrovoljaca. Ovaj apel naišao je na ogroman odjek među rudarima, studentima i intelektualcima širom zemlje, koji su uprkos policijskom teroru i zabranama režima odlučili da krenu u borbu.